Joel News NL
Homepage

JOEL-NEWS-NL-155 * 18 JUNI 2002 * WWW.JOELNEWS.NL

IN DEZE EDITIE:

NL155-1. Jetro's piramide en God's Geest
NL155-2. De bedekking van de koning

----------------------------------------------------------------------------
DEZE EDITIE - In deze editie van Joel News twee prikkelende bijdragen over geestelijk leiderschap en 'bedekking'. Bedekking is een term die in pinksterkringen veel wordt gebruikt voor 'onder leiderschap, zalving of bescherming' staan. De hiërarchische vorm van leiderschap die hiermee samenhangt komt echter in allerlei kerken en gemeenten voor. De auteurs van onderstaande bijdragen leggen deze visie op leiderschap en 'volgelingschap' onder de loep, plaatsen kritische kanttekeningen, en doen handreikingen voor Geestvervuld, dienend leiderschap. Reacties zijn welkom op <joel-news@xs4all.nl>. Geef daarbij duidelijk aan of we je reactie mogen publiceren of niet.
----------------------------------------------------------------------------

NL155-1. Jetro's piramide en God's Geest

Door: Marc van der Woude

Leiding geven kan knap zwaar zijn. Dat ondervond ook Mozes toen hij met het volk Israël op weg was naar het Beloofde Land. In Exodus 18 lezen we dat hij elke dag recht sprak en dat het volk daarvoor uren moest staan wachten. Het nummertje-trekken was nog niet uitgevonden. Toen kwam Jetro, Mozes' schoonvader, op bezoek en hij constateerde dat Mozes overwerkt dreigde te raken. Hij gaf een pragmatisch advies: "Houd jij je nou maar bezig met gebed en onderwijs, en beperk je tot de grote zaken. Stel daarnaast oversten/leiders (hebr. 'shar') aan over groepen van duizend, honderd, vijftig en tien mensen."

Een op het eerste gezicht goede raad, want bij visionair leiderschap hoort ook het delegeren van verantwoordelijkheid. Maar Jetro introduceerde daarmee iets wat het volk Israël nu net in Egypte had achtergelaten: een piramide. De hierarchische structuur deed zijn intrede en heeft jarenlang, zelfs tot op de dag van vandaag, het aanzien van de kerk bepaald. Menig celkerkleider ziet Jetro's advies als de ultieme bijbelse legitimatie voor een top-down managementmodel.

Waar we echter vaak overheen lezen is dat Mozes bij de invoering van Jetro's 'G10-systeem' een klein foutje maakte: hij raadpleegde de Heer niet. En Jetro had nog wel gezegd: "Indien gij dit doet én God het u gebiedt, dan zult gij staande kunnen blijven en zal ook al dit volk tevreden naar zijn woonplaats gaan." (Ex. 18:23) Probleem bij het piramidemodel was dat God Mozes er geen opdracht voor had gegeven. "Mozes luisterde naar de woorden van zijn schoonvader en deed al hetgeen hij gezegd had."

Werkte het piramidesysteem voor Israël? Nee, en dat lezen we in Numeri 11. De Israëlieten klaagden steen en been omdat ze waren uitgekeken op het 'mannamenu' en ook wel eens een mals stukje vlees zouden lusten. Opvallend is dan Mozes' reactie naar God: "Waarom hebt Gij uw knecht slecht behandeld en waarom heb ik geen genade gevonden in uw ogen, dat Gij de last van dit gehele volk op mij legt?" (vs. 11) "Ik alleen kan de zorg voor dit gehele volk niet dragen: dat is mij te zwaar." (vs. 14) Je zou niet verwachten dat een leider die zojuist een managementstructuur heeft ingevoerd nog steeds klaagt dat hij de last van het volk alleen moet dragen.

Maar deze keer is het God zelf die Mozes een advies geeft: "Vergader Mij uit de oudsten van Israel zeventig mannen, van wie gij weet, dat zij oudsten en opzieners van het volk zijn, en breng hen naar de tent der samenkomst, opdat zij zich daar bij u opstellen. Dan zal Ik nederdalen en daar met u spreken en een deel van de Geest die op u is, nemen en op hen leggen, opdat zij met u de last van het volk dragen, en gij die niet alleen behoeft te dragen." (vs. 16-17)

Dit advies heeft twee belangrijke elementen:
1. Mozes moet de oudsten en opzieners uit het volk (h)erkennen. Hier wordt niet het woord 'shar' (overste/leider) genoemd uit het advies van Jetro, maar 'zaqeen' (oudste, degenen die door het volk erkend worden als mensen met geestelijk gezag). Leiders worden niet aangesteld omdat er binnen het systeem een vacature is; ze worden bevestigd omdat ze al als zodanig functioneren.
2. Om leiding te kunnen geven, is het onontbeerlijk dat God zelf zijn Geest op mensen legt. Daarmee staat of valt geestelijk leiderschap.

Mozes doet wat God zegt, met opmerkelijke gevolgen: de leiders gaan spontaan profeteren, dat wil zeggen dat ze op dat moment openbaring krijgen over Gods plannen met zijn volk. Als de Geest van profetie ook over twee mannen in de legerplaats komt, zegt Mozes - vooruitwijzend naar Handelingen 2 - "Gaf God zijn Geest maar op álle mensen, zodat iedereen profeteerde!" (vs. 29)

Wat is de les uit dit verhaal? Modellen werken alleen als God er opdracht voor geeft. Bij het piramidemodel van Jetro was dat niet het geval. Een typisch voorbeeld van 'leuk bedacht, maar zonder kracht'. Hoe weten we nu of iets wel of niet van God is? Heel simpel: door de zalving van de Heilige Geest en het karakter van mensen. Je ziet zo het verschil tussen een leider die vanuit het kerksysteem is aangesteld en vanuit zijn positie in de kerkelijke hierarchie opereert, en een leider die - omdat Gods Geest op hem rust en Hij het karakter van Christus weerspiegelt - door de mensen om hem heen als iemand met gezag wordt (h)erkend.

Reageren? Mail naar <joel-news@xs4all.nl>.

Bron: Joel News

----------------------------------------------------------------------------

NL155-2. De bedekking van de koning

Door: Bram Flippo

Het is opvallend hoeveel de bijbel zegt over leiders en leiderschap. Het is nog opvallender dat het meeste daarvan weer gaat over verkeerd leiderschap. Leiderschap is altijd al een issue geweest voor het volk van God. Er is niets nieuws onder de zon. Er zijn gemeenten die worden geleid alsof ze kleine koninkrijkjes zijn. Het is schokkend dat mensen zich zo'n positie toe-eigenen, het is nog schokkender dat zovelen daar gewoon aan meedoen. Als de Kerk van Christus ooit een lichaam moet worden, zal er niet alleen verandering moeten plaatsvinden in de 'leiders', maar ook in de 'volgelingen'.

Nadat ik op een doordeweekse avond ergens in het land gesproken had, kwam een vrouw naar mij toe. Ze had genoten van de avond, zoals ze dikwijls van deze avonden genoot. "Mijn voorganger wil absoluut niet dat ik hier kom. Hij vindt het heel erg wanneer we ergens anders naar toe gaan. Hij zegt dat alles wat we nodig hebben beschikbaar is in onze eigen gemeente. Als ze er achter komen dat ik hier geweest ben, dan mag ik niet meer meedoen in het gebedsteam. Moet ik mijn voorganger gehoorzamen?" Na enig aandringen noemde ze de naam van een bekende voorganger van een middelgrote gemeente, op wiens leven zonder enige twijfel de hand van God ligt. Misschien verbaast u dit? Er zijn veel schokkender voorbeelden. Er zijn, ook in Nederland, leiders geweest die seksueel, financieel, juridisch en sociaal in zonde leefden, maar als ze voor de zieken baden, dan vonden er wonderen plaats. Wonderen zijn dus in ieder geval geen teken dat we goed bezig zijn. Mattheüs 7:22,23 geeft ons een angstaanjagend beeld van 'velen' die in wonderen en tekenen wandelen, maar waarvan Jezus zegt dat Hij ze 'nooit gekend' heeft. Hij stuurt ze weg en noemt ze werkers der wetteloosheid. In Jesaja 45 spreekt God over de Perzische koning Kores als zijn gezalfde. God noemt hem zo, omdat Kores, zonder het zelf te weten, een instrument was in Gods hand. Dus gezalfd zijn op zich, zegt ook nog niets.

Toch leeft de idee van de 'gezalfde des Heren' nog steeds, met als gevolg dat het lichaam van Christus niet tot volwassenheid kan komen. Wanneer Paulus spreekt over de opdracht van het vijfvoudig ambt, dan zegt hij: (Efeze 4:13) ...totdat wij allen de eenheid des geloofs en der volle kennis van de Zoon Gods bereikt hebben, de mannelijke rijpheid, de maat van de wasdom der volheid van Christus. De vrouw die ik hierboven noemde, werd niet als een volwassene behandeld in haar gemeente, maar als een klein kind dat niet buiten mag spelen. Ze werd zelfs tegengehouden om door het vijfvoudig ambt toegerust te worden en zo tot volwassenheid te komen. Het is makkelijker leiding geven aan volgzame kleuters dan aan mondige volwassenen. Het is maar net wat je doel is.

Hoe komt toch die machtsdimensie in de Gemeente? Waar komt dat vandaan? Bij 'gezalfde des Heren' denken we aan de geschiedenis van koning Saul. Saul wist dat David de keus van God was (1 Sam. 24:20), maar uit jaloezie kon hij zijn koningsschap niet aan hem overgeven. Hij zat vast aan zijn positie. Dat is typerend voor machtsdenken. In het beeld van de gemeente als lichaam van Christus, is er geen aanleiding om in hiërarchische termen te denken. Jezus is het hoofd van het lichaam, de Gemeente, maar zelfs het woord 'hoofd' (kephale), betekent alleen maar dat ding dat op je nek zit. Het heeft geen hiërarchische of met autoriteit gerelateerde betekenis. Het is een functionele benoeming en geen positionele benoeming. Jezus vervult binnen zijn Lichaam, de functie van het hoofd. Het idee van het lichaam houdt relatie in. Het betekent dat we alleen samen werkelijk volledig zijn en dat we allemaal een plaats hebben en allemaal elkaar heel hard nodig hebben.

Sommige leiders zien zichzelf niet als deel van het lichaam, maar als de 'geestelijke bedekking' over de gemeente. Zij hebben 'de zalving ontvangen' en daardoor kunnen ze deze 'bedekking' vormen en ons beschermen. Dit is afgoderij en druist rechtstreeks in tegen wat de bijbel ons leert. Het bijzondere van de Gemeente is dat ieder lid de Heilige Geest heeft ontvangen en zelfstandig de stem van God kan horen. Er is een belangrijke plaats voor leiderschap, maar niet om in de plaats van God te gaan staan of tussen Hem en ons een soort hogepriesterlijke functie te vervullen. Eén van de herontdekkingen van de reformatie was het 'priesterschap aller gelovigen'. Als je het 'bedekking'-denken doorzet kom je bij een Paus uit. God zij dank hebben we allemaal zelf toegang tot de Troon van God, zonder enige bedekking. Paulus zegt zelfs dat we om te veranderen van heerlijkheid tot heerlijkheid, Hem met een gelaat waarop geen bedekking is moeten weerspiegelen. (2 Corinthe 3:18) En wij allen, die met een aangezicht, waarop geen bedekking meer is, de heerlijkheid des Heren weerspiegelen, veranderen naar hetzelfde beeld van heerlijkheid tot heerlijkheid, immers door de Here, die Geest is. Dit past niet bij een leider die 'de bedekking' is, want dan komt de heerlijkheid dus nooit. Het is door de Heilige Geest dat we deel zijn van het lichaam, gezalfd om onze plaats in te nemen. De sleutel daarin is relatie.

Er is een stroom van Leven, die stroomt vanuit de Troon van God. Jezus zegt dat stromen van dit levende water uit ons binnenste zullen stromen. Daarbij sprak Hij over de Heilige Geest. (Joh. 7:37,39) Het Leven (Jezus zelf) stroomt vanuit God door de kinderen van God, naar elkaar toe, en naar de wereld om ons heen. Afhankelijk van onze roeping (zalving) zal deze stroom van Leven op een bepaalde manier werken. Als God ons visie geeft voor genezing, dan zal dit aspect van de stroom van Leven bij ons vorm krijgen. We kunnen allemaal zijn stem horen en tot stichting van de Gemeente profeteren, zullen sommigen dat krachtiger doen dan anderen. Anderen zullen de directe noden van mensen zien en wegen vinden om te helpen. Apostolische leiders verkrijgen strategisch inzicht in de richting en doelstelling van de gemeente. Oudsten zullen oog hebben voor structuur en orde in de gemeente. Weer anderen stromen in creativiteit in lofprijzing. Allemaal hebben we een plaats en allemaal reageren we op een bepaalde manier op de stroom van Leven die van God komt.

Leiders zijn daar deel van. God geeft ze autoriteit. Maar ook iemand die voor de zieken bidt heeft autoriteit van God. Iedere zalving is een geestelijke autoriteit. Wij zouden het raar vinden als iemand met een genezingsbediening tegen een zieke zegt: "Jij moet nu genezen, want ik heb genezingszalving!". Maar als een 'leider' zegt: "Jij moet doen wat ik zeg, want ik ben de leider!", dan vinden we dat minder raar. Toch wordt dezelfde regel overtreden. Autoriteit moet getoond worden en wanneer het herkend wordt, zal het ook erkend moeten worden. Wanneer iemand bidt voor de zieken en ze genezen, dan is er geen discussie. Wanneer iemand profeteert en onze geest roept "Ja, Vader!" dan is er geen twijfel. Met leiderschap is dit niet anders. Jezus zegt (Joh. 10:24-30) dat bepaalde mensen Hem niet geloven, omdat ze zijn schapen niet zijn. Hij zegt: "Mijn schapen horen naar mijn stem en Ik ken ze en zij volgen Mij." Leiderschap wordt herkend en dan erkend. Paulus zegt (Titus 1:1) dat hij apostel is, niet alleen door zijn roeping, maar door het geloof van de heiligen. Autoriteit volgt uit geloof.

Hoe zit het dan met gehoorzaamheid? Laten we eens naar die vaak aangehaalde tekst uit Hebreeën 13:17 kijken: "Gehoorzaamt uw voorgangers en onderwerpt u [aan hen], want zij zijn het, die waken over uw zielen, daar zij rekenschap zullen moeten afleggen. Laten zij het met vreugde kunnen doen en niet al zuchtende, want dat zou u geen nut doen." Het leukste woordje is natuurlijk 'gehoorzaamt'. (voorgangers betekent hier trouwens gewoon 'leiders'). Dit Griekse woord 'Peithesthe', betekent 'laat u door woorden overtuigen', 'handel binnen een relatie als vrienden', 'laat je gerust stellen', 'vertrouw'. In gewoon Nederlands betekent het dus dat we moeten luisteren naar onze leiders, in de verwachting dat God door hen zal spreken. We staan a.h.w. klaar om overtuigd te worden, maar dat moet nog wel gebeuren. Er is sprake van vertrouwen binnen een relatie, maar ook van een eigen verantwoordelijkheid. Er is geen sprake van onvoorwaardelijke gehoorzaamheid. Het gaat niet om de autoriteit van de leider, maar het overtuigd worden van het gemeentelid.

Israël wilde een koning. (1 Samuel 8) Israël wilde zijn als de volkeren. Dit herkennen we ook vandaag. Sommigen dromen van een familiedynastie met hofhouding. Onze echte familie is het gezin van God, het Lichaam van Christus. God zegt tegen Samuel: "Ze hebben niet jou verworpen, maar Mij." De diepere motivatie om een koning te hebben, is om niet rechtstreeks met God te doen te hebben. Het volk wil de bedekking van de koning. Ze willen een koning als een zichtbaar beeld van God. Dit is afgoderij. Gedachteloze gehoorzaamheid is afgoderij, want we moeten God meer gehoorzamen dan mensen. Nooit vraagt God dat we op zullen houden met nadenken of eigen verantwoordelijkheid dragen. Wanneer wij voor Christus staan en onze werken beoordeeld worden, zullen we niet naar onze leiders kunnen wijzen. Wij hebben de Heilige Geest in ons en het Woord van God in onze hand. Mozes kon nog uitroepen: "Och, ware het gehele volk des Heren profeten, doordat de Here zijn Geest op hen gave! " (Numeri 11:29) Wij verkeren in die uitverkoren positie. God zegt dat Samuel het volk hun zin moet geven, maar hen moet waarschuwen. (1 Sam. 8:10-19) Samengevat komt deze waarschuwing hier op neer: Als je een koning over je stelt zullen er drie dingen gebeuren.

Het eerste is dat de koning je kinderen zal nemen om dienst te doen voor Hem. Kinderen zijn een beeld van onze bediening. Isaäk was de bediening van Abraham. Jezus is de bediening van de Vader. De koning zal datgene wat God je gegeven heeft, nemen voor zichzelf. In gemeenten waar 'koningen' heersen heeft niemand een bediening, behalve de leider. Als er ooit iets gebeurd bijv. onder het gebed van een gemeentelid, dan is dat het gevolg van 'de zalving van de leider'. De koning neemt je bediening van je af. Soms worden je kinderen ook letterlijk genomen en ingezet voor de doeleinden van de koning.

Het tweede is dat hij de vrucht van je bediening zal nemen voor zichzelf. Het beste en het mooiste, je zult het kwijtraken. Dat waar je het beste in bent, zal de koning voor zichzelf willen hebben. Alle eer zal naar hem gaan. "Ik heb een fantastische aanbiddingsgroep. Ik heb ze allemaal zelf uitgezocht!" Ook hier zien we dit zowel letterlijk als geestelijk gebeuren.

Het derde is dat hoewel we in eerste instantie deze dingen niet doorhebben, er een moment komt dat we het wel gaan zien. Op dat moment zullen we jammeren over de koning die we gekozen hebben (vers 18). Echter God zal ons roepen daarover niet beantwoorden. Het heeft geen enkele zin om te bidden in verband met de leider die wij als bedekking over ons gekozen hebben. We zijn 'los van God' omdat we ons vertrouwen op een mens gesteld hebben. Het Lichaam zal niet tot bloei kunnen komen, want onze bediening en de vrucht van de bediening staan allemaal onder de heerschappij van onze koning. Toch wordt er meestal veel activiteit ontplooid in dit soort gemeenten, vaak wordt er met de knoet en door ingewikkelde manipulaties geregeerd.

Waarom doet God hier niets aan? Omdat het afgoderij is. We hebben gekozen voor deze leider en niet voor de stromen van Levend water, de leiding van de Heilige Geest. We hebben God verworpen, net als het volk Israël indertijd. Het gevolg is dorheid en doodsheid. Je hebt een vloek over je gehaald en alleen bekering zal je eruit kunnen redden. God zal niet naar je gejammer luisteren. (Jeremia 17:5,6) "Zo zegt de Here: Vervloekt is de man die op een mens vertrouwt en vlees tot zijn arm stelt, wiens hart van de Here wijkt; hij toch zal zijn als een kale struik in de steppe, die het niet merkt, als er iets goeds komt, maar staat in dorre oorden in de woestijn, een ziltachtig, onbewoond land." Zelfs als er iets goeds komt, zul je het niet door hebben. Het stellen van je vertrouwen op een mens heeft tot gevolg dat je hart van de Here wijkt. Daarmee sta je onder de bedekking van de koning. Het is of het één, of het ander. Je kunt echt maar één heer dienen. De zegenende regen van God zul je niet meer voelen, je staat onder 'de paraplu'.

Laten we kiezen voor de stromen van Leven die vanuit de Troon naar ons toestromen, want dan gebeurd er iets heel anders: (Jeremia 17:7,8) Gezegend is de man die op de Here vertrouwt, wiens betrouwen de Here is; hij toch zal zijn als een boom, aan het water geplant, die zijn wortels tot aan een beek uitslaat, en het niet merkt, als er hitte komt, maar welks loof groen blijft, die in een jaar van droogte geen zorg heeft en niet nalaat vrucht te dragen.

Niet de bedekking, niet de koning, maar de Heilige Geest zal ons beschutten en leiden. Natuurlijk werkt Hij door mensen heen, natuurlijk wijst Hij leiders aan. Maar we zijn kinderen van God, niet van onze leiders. We stellen onze leden ten dienste van God, niet voor de droom van een mens. Wanneer we horen wat onze leiders zeggen en we de overtuiging in onze geest horen, dan zullen we met vreugde zeggen: "Heerlijk hè, hoe God spreekt." Laten we onze leiders hoogachten en verwachten dat ze woorden van God spreken. Maar laten we geen bedekking boven ons toelaten, geen koning die over ons heerst. Dan zal het Lichaam van Christus tot volwassenheid kunnen komen.

Toen ik over dit onderwerp onderwijs had gegeven ergens in Rusland, kwam er een voorganger naar mij toe, met tranen in de ogen. "Zo ben ik geweest voor mijn gemeente" zei hij. "Wat moet ik doen?" We hebben samen gebeden en hij bekeerde zich. Hij stond te popelen zijn gemeente vergeving te vragen en te vertellen wat Hij geleerd had. Het is mogelijk dat u zich ook herkent in dit artikel. Misschien als leider, misschien als gemeentelid. Bekeer u dan, zodat de vloek verbroken wordt en ga op God vertrouwen zoals we gezien hebben in Jeremia 7:18. Bidt, dat de wil van God zal geschieden, bidt om de stroom van levend water en luister naar wat Hij u zal zeggen te doen.

Reageren? Mail naar <joel-news@xs4all.nl>.

Bron: Joel News


(c) Copyright 2002 Joel News